Bài trích trong Tạp chí Khoa học và công nghệ Việt Nam số 19 năm 2013
18 tháng 11, 2013 bởi
Bài trích trong Tạp chí Khoa học và công nghệ Việt Nam số 19 năm 2013
Trần Hữu Trung


 

1. Tổng hợp vật liệu thép không gỉ 316L phủ màng TiN hoặc HAp, ứng dụng làm nẹp vít xương trong y tế/ Đinh Thị Mai Thanh, Phạm Thị Năm, Nguyễn Thu Phương...// Tạp chí Khoa học và công nghệ Việt Nam .- Số 19 .- 10/2013 .- Tr. 14 - 16
Ngày nay, nhu cầu sử dụng vật liệu y sinh, đặc biệt là vật liệu y sinh chất lượng cao ngày càng gia tăng, việc tìm kiếm các vật liệu mới là rất cần thiết. Thông qua việc thực hiện hai đề tài nghiên cứu mã số VAST 04.02/11-12 và 01C-03/03-2011-2, các nhà khoa học thuộc Viện Kỹ thuật nhiệt đới - Viện Hàn lâm khoa học và công nghệ Việt Nam đã cho thấy khả năng tương thích sinh học của hai loại vật liệu thép không gỉ (TKG) 316L phủ titan nitrua (TiN/TKG316L) và TKG 316L phủ hydroxyapatit (HAp/ TKG316L) trong dung dịch mô phỏng dịch cơ thể người trong 21 ngày thử nghiệm. Kết quả nghiên cứu của các đề tài vừa góp phần giải quyết nhu cầu về vật liệu y sinh, vừa góp phần giảm chi phí nhập khẩu các vật liệu này.
Từ khóa: Y tế, nẹp vít xương, thiết bị y tế, vật liệu thép không gỉ.

2. Chế tạo bơm tiêm điện ở Việt Nam/ Nguyễn Minh Khải// Tạp chí Khoa học và công nghệ Việt Nam .- Số 19 .- 10/2013 .- Tr. 17 - 19
Thông qua thực hiện một đề tài nghiên cứu cấp bộ, các nhà khoa học thuộc Công ty cổ phần Công nghệ AMEC đã nắm vững được cấu trúc, nguyên lý hoạt động, xây dựng được quy trình công nghệ thiết kế, chế tạo bơm tiêm điện với tỷ lệ nội địa hóa trên 40%. Kết quả trên là tiền đề để tiến tới sản xuất hàng loạt sản phẩm loại này, thay thế hàng nhập khẩu và cung cấp kịp thời cho nhu cầu của cộng đồng.
Từ khóa: Thiết bị y tế, bơm tiêm điện, Việt Nam, chế tạo.

3. Phát triển sản phẩm gạch không nung từ xỉ thải nhà máy nhiệt điện - Hướng đi cần được khuyến khích/ Trần Văn Quang// Tạp chí Khoa học và công nghệ Việt Nam .- Số 19 .- 10/2013 .- Tr. 22 - 25
Trong công nghiệp xây dựng, vật liệu là một trong những yếu tố quan trọng liên quan trực tiếp đến chất lượng và giá thành công trình. Ngành sản xuất vật liệu xây dựng tại Việt Nam những năm qua là ngành công nghiệp tiêu thụ nhiều nguyên nhiên liệu và trực tiếp gây tác hại rất lớn tới môi trường. Do đó, thực tế đang đòi hỏi phải có hướng đi mới cho ngành công nghiệp này, mà cụ thể là tiến tới sản xuất sạch, tức là chuyển từ vật liệu nung sang vật liệu xây không nung.
Từ khóa: Xây dựng, vật liệu xây dựng, nhà máy nhiệt điện, gạch không nung.

4. Tính sáng tạo, đổi mới của tổ chức trong trong doanh nghiệp/ Phạm Thành Nghị// Tạp chí Khoa học và công nghệ Việt Nam .- Số 19 .- 10/2013 .- Tr. 28 - 31
Các nghiên cứu truyền thống về sáng tạo chủ yếu tập trung vào sáng tạo cá nhân. Gần đây, việc nghiên cứu sáng tạo trong môi trường tổ chức đã được quan tâm và bước đầu cho kết quả đáng khích lệ. Trên cơ sở nghiên cứu của mình tác giả đề cập đến quan niệm, các chiều cạnh của tính sáng tạo trong tổ chức, hiện trạng sáng tạo của tổ chức trong doanh nghiệp, các yếu tố ảnh hưởng và một số khuyến nghị nhằm tăng cường tính sáng tạo của tổ chức trong trong doanh nghiệp.
Từ khóa: ý tưởng, sáng tạo, doanh nghiệp.

5. Tác động của tôn giáo đối với xã hội ở Tây Nguyên/ Chu Văn Tuấn// Tạp chí Khoa học và công nghệ Việt Nam .- Số 19 .- 10/2013 .- Tr. 32 - 35
Tây Nguyên là vùng đất có vai trò và vị trí kinh tế, xã hội, chính trị, an ninh quốc phòng hết sức quan trọng. Khu vực này có những nét đặc thù về địa lý, lịch sử, văn hóa, tín ngưỡng, tôn giáo, con người... khó có thể tìm thấy ở nơi đâu trên đất nước Việt Nam. Tuy nhiên, mối quan hệ giữa tôn giáo với xã hội ở Tây Nguyên là một trong những vấn đề đáng được lưu tâm nghiên cứu nhất hiện nay. Nói cách khác, khi hoạch định chính sách phát triển bền vứng Tây Nguyên, không thể không tính đến những tác động của yếu tố tôn giáo. Bởi những tác động của tôn giáo đối với lĩnh vực xã hội là rất rõ nét so với những tác động đối với các lĩnh vực khác, đồng thời có thể dẫn đến những bất ổn về mặt an ninh, chính trị, kinh tế của vùng đất này.
Từ khóa: Tôn giáo, tín ngưỡng, ảnh hưởng, Tây Nguyên

6. Một số loài cây lâm nghiệp có khả năng cho dầu ở Việt Nam/ Hoàng Văn Thắng, Bùi Thanh Hằng, Phạm Đình Sâm...// Tạp chí Khoa học và công nghệ Việt Nam .- Số 19 .- 10/2013 .- Tr. 36 - 39
Các loài cây đa tác dụng đóng vai trò rất quan trọng trong các mô hình nông lâm kết hợp nói riêng và trong ngành lâm nghiệp nói chung. Ngoài các giá trị cho gỗ, bảo vệ môi trường, bảo tồn đa dạng sinh học..., các loài cây này còn cho các sản phẩm khác như dầu, nhựa, quả..., góp phần nâng cao thu nhập, cải thiện đời sống của người dân làm nghề rừng. Bài viết giới thiệu một số loài cây thân gỗ đa tác dụng có khả năng cho dầu, nhằm cung cấp thêm một số thông tin liên quan về loài. làm cơ sở cho việc lựa chọn, gây trồng và phát triển các loài cây này.
Từ khóa: Cây lâm nghiệp, tinh dầu, Việt Nam.

7. Rạn nứt ở bảng tuần hoàn/ Nguyễn Xuân Chánh dịch// Tạp chí Khoa học và công nghệ Việt Nam .- Số 19 .- 10/2013 .- Tr. 40 - 43
Từ năm 1860, nhà bác học người Nga Dmitri Mendeleev đã sắp xếp các nguyên tố trong tự nhiên theo một trật tự tuần hoàn nhất định. Về sau, bảng sắp xếp đó có tên là bảng tuần hoàn Mendeleev. Điều kỳ diệu là ở cách sắp xếp các nguyên tố vào các ô theo hàng, theo cột một cách trật tự này; có những ô Mendeleev để trống và dự đoán rằng, về sau sẽ tìm ra được những nguyên tố để điền vào đó. Đến năm 2010, đã tìm ra được nguyên tố để điền vào ô trống còn lại cuối cùng là ô số 117. Đó là nguyên tố có nguyên tử số là 117. Nhiều người tưởng rằng bảng tuần hoàn Mendeleev đến nay đầy đủ, hoàn chỉnh nhưng sự thực không phải như vậy. Bài báo: "Cracks in the Periodic Table" đăng trên Tạp chí Scientific American số tháng 6.2013 cho thấy có rất nhiều vấn đề nảy sinh từ tính tuần hoàn của Bảng tuần hoàn các nguyên tố hóa học. Bài báo xin giới thiệu cùng bạn đọc chi tiết về vấn đề này.
Từ khóa: Hóa học, Bảng tuần hoàn hóa học, nguyên tố hóa học.

8. Kinh nghiệm phát triển công nghệ cao, công nghiệp công nghệ cao ở các nước đang phát triển/ Hoàng Xuân Long// Tạp chí Khoa học và công nghệ Việt Nam .- Số 19 .- 10/2013 .- Tr. 44 - 47
Thành công của những nước có xuất phát điểm giống với Việt Nam khi phát triển công nghệ cao (CNC), công nghiệp công nghệ cao (CNCNC) là những gợi mở đáng lưu ý với chúng ta. Những bài học kinh nghiệm đó được tác giả khái quát trong 3 điểm cơ bản: 1. Phát triển CNC, CNCNC một cách thực chất (tạo ra công nghệ bản địa và nâng cao tính độc lập trong phát triển; hướng vào giải quyết các vấn đề cốt yếu của nền kinh tế, có khả năng lan tỏa rộng rãi trong nền kinh tế; thể hiện được tính cạnh tranh và phát triển qua cạnh tranh quốc tế); 2. Phát huy được lợi thế của các nước đang phát triển trong phát triển CNC, CNCNC; 3. Phân ra các giai đoạn với những nội dung cụ thể.
Từ khóa: công nghệ cao, công nghiệp công nghệ cao, Việt Nam.

9. Nghiên cứu chế tạo phổ kế gamma xách tay dùng để đo liều và nhận diện đồng vị phóng xạ/ Nguyễn Đức Tuấn// Tạp chí Khoa học và công nghệ Việt Nam .- Số 19 .- 10/2013 .- Tr. 50 - 55
Phổ kế gamma xách tay có cấu tạo gồm một khối đầu dò tia gamma nối bên ngoài với một khối xử lý. Đầu dò nhấp nháy Nal(TI) có độ nhạy cao được sử dụng để đo phân bố năng lượng của bức xạ gamma, suất liều môi trường xung quanh (theo phương pháp chuyển phổ thành liều), tìm và nhận diện đồng vị phóng xạ. Ngoài ra, còn có ống đếm Geiger-Muller được tích hợp trong khối xử lý để đo suất liều gamma ở dải liều cao. Khối xử lý dựa trên vi xử lý bao gồm các mạch điện tử xử lý xung, phân tích đa kênh, lưu trữ dữ liệu, hiển thị LCD, bàn phím, giao tiếp theo chuẩn ethernet và pin sạc Li-ion. Phổ kế gamma xách tay có thể sử dụng được ở trong phòng thí nghiệm cũng như trong điều kiện hiện trường. Chức năng chính của thiết bị nói chung là nhận diện đồng vị phóng xạ mà không cần phải kết nối với máy PC. Những chức năng khác của thiết bị là dò tìm nguồn phóng xạ và đo suất liều. Phổ kế này rất phù hợp cho các ứng dụng như kiểm soát phóng xạ môi trường, kiểm soát chất thải phóng xạ, kiểm soát việc buôn bán bất hợp pháp các nguồn và vật liệu phóng xạ, kiểm soát phóng xạ trong phế liệu kim loại; trong công nghiệp hạt nhân, y học hạt nhân và ứng phó sự cố bức xạ.
Từ khóa: phổ kế gamma, đồng vị phóng xạ, điện tử.

10. Nghiên cứu ứng dụng công nghệ thấm Nitơ Plasma cho một số chi tiết máy chế tạo từ thép 40CrMo/ Lục Văn Thương, Đào Duy Trung, Hoàng Văn Châu...// Tạp chí Khoa học và công nghệ Việt Nam .- Số 19 .- 10/2013 .- Tr. 56 - 59
Thấm nitơ plasma là một công nghệ hiện đại, cho phép tạo lớp thấm trên bề mặt có khả năng chống mài mòn, ăn mòn cao và tăng tính chống mỏi cho chi tiết máy. Báo báo trình bày những nghiên cứu về thấm nitơ plasma, cũng như ảnh hưởng của một số thông số công nghệ đến chất lượng lớp thấm. Kết quả nghiên cứu đã được ứng dụng để thấm trên một số chi tiết máy cụ thể từ thép 40CrMo như: bánh răng bơm thủy lực, bánh răng hộp số máy kéo GN91...
Từ khóa: thấm nitơ plasma, chất lượng lớp thấm, thép 40CrMo.

11. Các quá trình có ma sát của khí lý tưởng/ Nguyễn Mạnh Thường, Nguyễn Văn Hải// Tạp chí Khoa học và công nghệ Việt Nam .- Số 19 .- 10/2013 .- Tr. 60 - 64
Các quá trình nhiệt động được xét trong môn học Nhiệt kỹ thuật chủ yếu là các quá trình cân bằng (không có ma sát trong). Các tài liệu [1, 3] xét các quá trình có ma sát đối với khí lý tưởng, tuy nhiên chưa cụ thể cho những trường hợp khác nhau (như dùng chất lỏng không sinh công ngoài) và chưa cho biết cách xác định tổn thất công cho ma sát trong thực tế. Bài báo này sẽ góp phần bổ sung vấn đề nêu trên.
Từ khóa: Nhiệt kỹ thuật, khí lý tưởng, lực ma sát.

Trung tâm Thông tin - Thư viện